سالانه به طور میانگین ۲ میلیون تن برنج در کشور کشت و برداشت می‌شود که با توجه به نیاز بازار، سالانه باید ۱.۲ تا ۱.۴ میلیون تن نیز وارد شود. ۶۰ درصد برنج خارجی از هند و ۳۰ درصد هم از پاکستان وارد و تامین می‌شود.

در حال حاضر به دلیل شرایط خاص کشور و محاصره دریایی، واردات کالاهای اساسی از مرزهای خاکی و آبی به جز بندر جنوب پیگیری می‌شود.

کریم اخوان‌اکبری، عضو هئیت‌مدیره انجمن واردکنندگان برنج با بیان این که بازار برنج کشور آرام است، به خبرنگار مهر گفت: برای تداوم آرامش بازار، ضرورت دارد واردات مستمر برنج بر اساس نیاز کشور ادامه پیدا کند.

وی عنوان کرد: یکی از دغدغه‌های فعلی در واردات برنج خارجی، مطالبات ارزی است که بیش از یک سال است در دست اقدام بوده اما هنوز به سرانجامی نرسیده است.

وی با بیان این که این امر یکی از دغدغه‌های بخش خصوصی و البته بخش دولتی است، ادامه داد: در حال حاضر بدهی فعالان برنج نسبت به سایر واردکنندگان کالاهای اساسی مانند نهاده‌های دامی، دانه‌های روغنی و… بالاتر است؛ حتی واردات برنج خارجی که بر اساس قرارداد با شرکت بازرگانی دولتی انجام و تحویل دولت شد و قرار بود ارز آن جدا از سایر مطالبات، زودتر پرداخت شود، هنوز تعیین‌تکلیف نشده است.

این مسئول صنفی با اشاره به نزدیک شدن ایام محرم و افزایش تقاضا برنج در هیئت‌های مذهبی، عنوان کرد: با وجود این که کشت و تولید برنج ایرانی به دلیل بارش‌های خوبی که در کشور اتفاق افتاد روند افزایشی دارد، اما به دلیل قیمت بالا این محصول ایرانی، برنج خارجی از تقاضای بیشتری برخوردار است.

اخوان‌اکبری با تاکید بر ضرورت اقدام عاجل و تعیین‌تکلیف این مسئله از سوی دولت، یادآور شد: اگر برنج خارجی به میزان نیاز هر ساله تامین نشود، چند ماه آینده این بازار دچار چالش خواهد شد.

راه‌های جایگزین واردات برنج خارجی

عضو هئیت‌مدیره انجمن واردکنندگان برنج در توضیح بیشتر، اظهار کرد: در حال حاضر نمی‌توان برنج هندی وارد کرد زیرا مسائل لجستیک در این بخش هنوز حل نشده است. حتی محموله‌هایی که قبلا خریداری شده و به سمت ایران در حرکت بودند، به دلیل شرایط خاص، به ایران نرسید و برگشت داده شدند.

وی بیان کرد: ۶۰ درصد واردات برنج مورد نیاز کشور از طریق هندوستان و بنادر جنوبی انجام می‌شد که با شروع جنگ تحمیلی سوم و چالش‌های به وجود آمده در این حوزه، واردکنندگان به دنبال راه‌های جایگزین و استفاده از سایر مرزهای کشور هستند.

وی افزود: مسیرهای جدید در حال ارزیابی است، مثلا این که محموله‌ها با واسطه یک کشور ثالث وارد کشور شوند. البته تحقق این امر منوط‌به تکمیل زیرساخت‌ها در کشورهای مورد نظر و ایران است.

عضو هئیت‌مدیره انجمن واردکنندگان برنج در ادامه، اضافه کرد: ۳۰ درصد برنج مورد نیاز کشور نیز از طریق پاکستان وارد می‌شد که با توجه به میزان تولید پاکستان، این کشور نمی‌تواند بار بیشتری ارسال کند. پاکستان سالانه یک میلیون تن صادرات دارد در حالی که شبه‌قاره هند با توجه به کشت فراگیر برنج، حدود ۱۰ میلیون تن از تولیداتش را به کشورهای مختلف صادر می‌کند؛ بنابراین به لحاظ زیرساخت‌ها و نیز میزان کشت برنج در پاکستان، نمی‌توان ۹۱۰ هزار تن برنج هندی را که سالانه وارد می‌شد را از طریق پاکستان و محصولات این کشور جایگزین کرد.

واردات برنج پاکستانی کفایت نمی‌کند

اخوان‌اکبری با بیان این که امسال واردات برنج هندی نداشتیم، گفت: محموله‌هایی که تا کنون ترخیص شده‌اند مربوط به خریدهای سال گذشته بوده که اسفند ماه وارد بنادر کشور شده بود.

وی افزود: لازم است ماهانه حدود ۱۰۰ هزار تن واردات برنج خارجی برای تداوم بازار انجام شود و این عدد برای روزهایی مانند محرم، ماه مبارک رمضان و عید نوروز به ۱۲۰ هزار تن هم می‌رسد.

برنج پاکستانی از چه مرزهای وارد می‌شود

این مسئول صنفی درباره محموله‌های وارداتی امسال گفت: برنج پاکستانی از طریق چابهار و مرزهای زمینی در حال انجام است البته عدم امنیت ایالت بلوچستان چالش‌هایی را برای واردات از طریق مرزهای زمینی ایجاد کرده است.

وی با گلایه از تاخیر پرداخت مطالبات واردکنندگان برنج از سوی دولت، گفت: مبلغ این مطالبات ۹۵۷ میلیون و ۳۳۸ هزار و ۴۰۸ یورو است که از بهمن ۱۴۰۳ تا کنون ارز آن پرداخت نشده است.

عضو هئیت‌مدیره انجمن واردکنندگان برنج در پایان یادآور شد: در حال حاضر تجار خارجی، اعتباری کالایی تحویل نمی‌دهند و اگر در این زمینه مسئله هر چه زودتر حل و فصل نشود کمبود برنج خارجی منجر به تنش قیمتی در بازار برنج ایرانی می‌شود.