سقوط قیمت نفت برنت به ۷۲ دلار پس از توافق ایران و آمریکا؛ بازگشایی تنگه هرمز و کاهش ریسکهای ژئوپلیتیک، حباب قیمتهای نجومی در بازار انرژی را تخلیه کرد.
اتاق شفاف؛ گروه گذرگاه تجارت: توافق دیپلماتیک واشنگتن و تهران، بازار جهانی انرژی را که خود را برای نفت ۲۰۰ دلاری آماده میکرد، غافلگیر کرد. با بازگشایی تنگه هرمز و رفع محدودیتهای صادراتی ایران، قیمت نفت برنت با سقوطی ۴۳ درصدی به کانال ۷۰ دلار بازگشت تا نشان دهد دیپلماسی قدرت بیشتری از شوکهای نظامی دارد.
در حالی که تحلیلگران انرژی برای پیشبینی جهشهای نجومی قیمت نفت به سمت ۲۰۰ دلار در هر بشکه رقابت میکردند، تحولات دیپلماتیک اخیر بازارها را با واقعیتی متضاد روبرو کرد. قیمت نفت خام برنت از اوج ۱۲۶ دلاری خود در ماه مارس، حدود ۴۳ درصد کاهش یافت و تمامی سودهای ثبتشده از زمان آغاز بحران در فوریه را از دست داد. بر اساس آخرین دادهها، معاملات آتی در سطح ۷۲ دلار انجام شده است که نشاندهنده انتظارات بازار برای مازاد عرضه در کوتاهمدت است.
توافق تهران-واشنگتن و بازگشایی هرمز
امضای یادداشت تفاهم برای پایان دادن به درگیری چهارماهه در ۱۷ ژوئن، منجر به بازگشایی فوری تنگه هرمز شد. این توافق که با حمایت پاکستان و قطر به ثمر رسید، عبور امن و بدون تهدید نظامی را از مهمترین کریدور لجستیکی جهان تضمین میکند. تنگه هرمز با جریان ۲۰ میلیون بشکه در روز، معادل ۲۰ درصد مصرف جهانی را تأمین میکند و بازگشایی آن ریسک تأمین را به شدت کاهش داده است. همزمان با این توافق، خروج ۳۱ نفتکش از خلیج فارس در یک روز، سیگنالی قوی از بازگشت ثبات به عرضه جهانی بود.
پایان تنش چهارماهه و بازگشایی تنگه هرمز ثابت کرد که حبابهای ژئوپلیتیکی به سرعت در برابر راهکارهای دیپلماتیک فرو میریزند و جای خود را به واقعیتهای بنیادی عرضه و تقاضا میدهند
خروج سرمایهگذاران از بازارهای آتی
دستیابی به سناریوی «صلح سریع» باعث شد حباب ژئوپلیتیکی بازار به سرعت تخلیه شود. این اتفاق منجر به کاهش ۸۰ درصدی موقعیتهای خرید (Long) توسط معاملهگرانی شد که روی افزایش قیمت نفت شرطبندی کرده بودند. صندوقهای پوشش ریسک برای جلوگیری از ضرر در بازار نزولی، به سرعت موقعیتهای خود را نقد کردند. این تغییر رفتار، ساختار بازار را از «عقبماندگی» (Backwardation) به ساختار «کانتانگو» (Contango) تغییر داد؛ وضعیتی که معاملهگران را به جای فروش فوری، به ذخیرهسازی نفت تشویق میکند.
با کاهش ۸۰ درصدی شرطبندی روی افزایش قیمت، نفت برنت تمام سودهای دوره بحران را از دست داد و با خروج ۳۱ نفتکش از خلیج فارس قیمتها به سطح ۷۲ دلار عقبنشینی کرد
معافیتهای نفتی و شکاف در اوپک
در کنار توافق سیاسی، معافیتهای وزارت خزانهداری آمریکا به ایران اجازه داد تا در طول دوره آتشبس، نفت خود را صادر کرده و پول آن را به دلار دریافت کند. از سوی دیگر، امارات متحده عربی در اول ماه مه از اوپک خارج شد تا پروژههای توسعهای مستقل خود را دنبال کند. این عوامل در کنار کاهش ۱۶۳ میلیون بشکهای ذخایر کشورهای OECD و رسیدن موجودی مرکز کوشینگ آمریکا به حداقل سطح عملیاتی، پیچیدگیهای سمت عرضه را دوچندان کرده است.
آژانس بینالمللی انرژی از احتمال اشباع عرضه در سال ۲۰۲۷ خبر میدهد؛ وضعیتی که با افزایش تولید آمریکا و بازگشت نفت ایران، رقابت بر سر سهمیه در اوپکپلاس را تشدید خواهد کرد
چشمانداز عرضه و تقاضا تا ۲۰۲۷
بر اساس پیشبینیهای اداره اطلاعات انرژی آمریکا، تولید نفت این کشور در سال ۲۰۲۶ به ۱۳.۷۲ میلیون بشکه و در سال ۲۰۲۷ به ۱۴.۱۵ میلیون بشکه در روز خواهد رسید. در سمت مقابل، آژانس بینالمللی انرژی از کاهش ۱.۱ میلیون بشکهای تقاضای جهانی در سال ۲۰۲۶ خبر میدهد. جدیترین هشدار مربوط به سال ۲۰۲۷ است که پیشبینی میشود عرضه جهانی با افزایش ۸ میلیون بشکهای به ۱۱۰.۳ میلیون بشکه در روز برسد؛ رقمی که بسیار فراتر از رشد تقاضای ۲ میلیون بشکهای در آن سال خواهد بود.
فشار مالی بر تولیدکنندگان منطقه
تغییرات اخیر، تولیدکنندگان بزرگ منطقه را نیز با چالش مواجه کرده است. مقامهای وزارت نفت عراق با اشاره به بحران مالی شدید پس از جنگ با ایران تأکید کردهاند که اگر سهمیه تولید این کشور در اوپکپلاس به طور قابل توجهی افزایش نیابد، تمامی گزینههای موجود را بررسی خواهند کرد. به نظر میرسد با فروکش کردن شوکهای ژئوپلیتیک، اکنون عوامل بنیادین اقتصاد کلان و شاخصهای تولید در چین و ایالات متحده بار دیگر به رانندگان اصلی بازار نفت تبدیل شدهاند.
تمامی حقوق این سایت متعلق به اتاق شفاف است.